Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi PGS.TS.BS Huỳnh Thoại Loan – Trưởng khoa Nhi – Sơ sinh, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park. Bác là một trong những chuyên gia về Nhi – Sơ sinh tại Thành phố Hồ Chí Minh với gần 30 năm kinh nghiệm khám và điều trị các bệnh về nội tiết nhi, thận nhi khoa và các vấn đề Nhi – Sơ sinh khác.
Khi thời tiết nóng bức, điều hòa không khí sẽ là giải pháp tạo giấc ngủ ngon cho trẻ. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải biết cách sử dụng điều hòa sao cho phù hợp và an toàn cho trẻ.
1. Có nên dùng điều hòa cho trẻ sơ sinh?
Đa số các bố mẹ đều tin rằng cơ thể trẻ sơ sinh còn non nớt, khả năng chịu đựng và thích nghi kém nên tìm mọi cách để giữ ấm cho con như mặc quần áo dày, quấn tã hay ủ nhiều lớp chăn để cơ thể con không bị lạnh, vì vậy đã không dám dùng điều hòa cho trẻ sơ sinh mùa hè.
Tuy nhiên đây là một quan niệm sai lầm, vì trẻ sinh khỏe mạnh, đủ tháng và nặng từ 3,5 kg trở lên đều có đủ lớp mỡ để giữ nhiệt cho cơ thể. Cơ chế điều tiết thân nhiệt của trẻ cũng đã hoạt động để bé có thể ngủ ngon và an toàn ở cùng một nhiệt độ phòng như người lớn. Ngược lại, nếu cha mẹ ủ quá ấm, đắp nhiều chăn sẽ không có lợi mà còn khiến bé gặp nguy hiểm hơn.
Nhưng nếu trẻ sinh non, cân nặng dưới 3,5 kg thì tốt nhất cha mẹ hãy đợi đến lúc trẻ 1 – 2 tháng, tùy theo sự phát triển của bé rồi mới cho con dùng điều hòa.
Lưu ý: Vì khi dùng điều hòa, phải đóng kín cửa, không khí bị khóa lại bên trong. Nhưng với trẻ nhỏ, việc lưu thông không khí lại rất quan trọng. Do đó, khi dùng điều hòa cha mẹ nên bật quạt thông gió để tạo sự thông thoáng không khí trong phòng.
![](https://dienlanhquangphat.vn/wp-content/uploads/2024/05/image-13.png)
2. Cách dùng điều hoà cho trẻ sơ sinh đúng cách
Bên cạnh việc nằm điều hòa sẽ mang lại sự thoải mái cho trẻ và ngăn ngừa hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh khi thời tiết nắng nóng thì điều hòa cũng dễ làm khô tuyến hô hấp, dễ dẫn đến bệnh lý hô hấp: viêm hô hấp, viêm phế quản phổi, viêm tiểu phế quản.
Đặc biệt, khi sử dụng điều hòa, nếu trẻ không được chú ý và chăm sóc tốt, trẻ có thể bị những biến chứng nguy hiểm. Để dùng điều hòa cho trẻ sơ sinh đúng cách, không ảnh hưởng đến sức khỏe của bé, cha mẹ cần lưu ý những điều sau:
2.1. Nhiệt độ điều hoà nên để từ 26-28 độ
Trẻ sơ sinh được tính từ sau khi sinh ra đến 30 ngày tuổi. Trẻ sơ sinh không có khả năng điều hòa nhiệt độ cơ thể như trẻ lớn hay người lớn, nhất là trẻ non tháng. Với trẻ đủ tháng, được chăm sóc đúng cách, thân nhiệt bình thường của trẻ sẽ ở khoảng 36,5 – 37,5 độ C. Nếu trẻ được mặc quần áo, mang bao tay, mang vớ chân, đội mũ và đắp chăn thì nhiệt độ lý tưởng ở trong phòng điều hòa là từ 26 – 28 độ C.
Nếu để nhiệt độ phòng trên 28 độ C, ngoài việc làm trẻ đổ mồ hôi, nổi rôm sảy còn làm tăng nguy cơ bị hội chứng đột tử trẻ nhũ nhi, đây là hiện tượng trẻ từ 1-12 tháng tuổi tử vong đột ngột không rõ nguyên nhân. Vì thế, cha mẹ nên giảm nhiệt độ phòng từ từ đến khi trẻ không ra mồ hôi và trằn trọc.
Để biết chính xác nhiệt độ trong phòng, các gia đình nên có một chiếc nhiệt kế để đo nhiệt độ phòng thay vì chú ý mức nhiệt độ trên điều hòa.
2.2. Không để điều hòa thổi thẳng vào người bé
Hệ hô hấp của trẻ nhỏ còn rất nhạy cảm. Nếu quạt gió của điều hòa thổi thẳng vào mặt, vào đầu thì với những bé có cơ địa yếu sẽ rất dễ mắc những bệnh về đường hô hấp như dị ứng đường hô hấp, viêm mũi, viêm tiểu phế quản, viêm phổi.
Vị trí lắp đặt điều hòa nên ở trên cao, cánh cửa gió của điều hòa không đặt trực tiếp hướng về phía trẻ nằm. Nên đặt ở tốc độ quạt gió thấp nhất và để ở chế độ quay.
![](https://dienlanhquangphat.vn/wp-content/uploads/2024/05/image-14.png)
2.3. Thời gian bật điều hoà không quá 2-3 tiếng mỗi lần
Mẹ chỉ nên cho bé nằm tối đa 2 – 3 tiếng mỗi lần. Điều này có nghĩa là cứ 2-3 tiếng, mẹ nên cho bé ra ngoài nhiệt độ bình thường từ 10-15 phút. Đây cũng là thời gian để đuổi không khí tù đọng, đồng thời kết hợp đón nắng vào trong phòng bé.
2.4. Không đột ngột đưa con ra ngoài
Khi đang để trẻ ngồi phòng điều hòa, không nên đột ngột đưa trẻ ra môi trường bên ngoài, sự chênh lệch nhiệt độ có thể làm trẻ bị sốc nhiệt dẫn đến sốt, cảm cúm, ho,..
Nếu muốn đưa trẻ ra ngoài, hãy tắt điều hòa nhiệt độ, để trẻ tiếp tục ngồi trong căn phòng đó, sự tăng nhiệt độ dần của căn phòng sẽ giúp trẻ dễ thích nghi hơn. Khi nhiệt độ trong phòng gần với nhiệt độ ngoài trời, lúc đó mới nên đưa trẻ ra ngoài.
Mặt khác, khi bé ở ngoài về, ra nhiều mồ hôi, mẹ cũng nên lau mồ hôi cho con và để con ngồi nghỉ ít nhất 3 phút ở nhiệt độ phòng bình thường, tránh cho bé vào ngay phòng điều hòa gió lạnh, nhiệt độ thấp đột ngột.
2.5. Thường xuyên vệ sinh sạch nhà cửa và điều hòa
Để ý thời gian bảo dưỡng để đảm bảo điều hòa luôn sạch sẽ và chạy đúng công suất. Thường xuyên lau dọn phòng sạch sẽ để tránh vi khuẩn xâm nhập.
Đồng thời, điều hoà mới bật trở lại sau một thời gian dài cần được vệ sinh sạch sẽ, bơm ga, rũ bỏ bụi trong tấm lưới lọc để tránh các loại nấm mốc, vi khuẩn hay mầm bệnh lưu trú lâu ngày trong máy làm ảnh hưởng đến hệ hô hấp của bé.
2.6. Giữ độ ẩm cho cơ thể của bé
Ngoài việc để ý về cách sử dụng điều hoà, mẹ cũng cần lưu ý sức khỏe cho bé. Nằm điều hoà tạo cảm giác mát mẻ nhưng cũng rất dễ gây khô da, khô mũi. Mẹ cần lưu ý thường xuyên nhỏ nước muối sinh lý cho bé, đồng thời cho trẻ bú sữa nhiều cữ, trẻ bú mẹ thì bú nhiều lần để tránh mất nước cho cơ thể.
Khi trẻ ngủ, mẹ cũng lưu ý đắp một tấm chăn mỏng, đặc biệt che kín vùng bụng, tránh lỗ chân lông giãn nở dễ dẫn tới bị cảm lạnh. Thay tã ướt thường xuyên và kịp thời để tránh lạnh bé.
Sử dụng kem dưỡng ẩm dành cho trẻ sơ sinh theo từng quãng thời gian thích hợp để giúp da bé mịn mượt. Đặt một chậu nước nhỏ trong phòng, gần vị trí có điều hòa nhiệt độ. Việc này giúp cân bằng tình trạng không khí bị khô.
Nếu thời tiết không quá nóng thì không cần thiết phải cho bé sử dụng điều hòa. Gió và khí trời tự nhiên vẫn là tốt nhất cho cơ thể bé.
Ngoài việc sử dụng điều hoà đúng cách giúp trẻ sơ sinh tránh mắc các bệnh lý đường hô hấp trên, cha mẹ còn cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng nâng cao sức đề kháng cho trẻ. Đồng thời bổ sung thêm thực phẩm hỗ trợ có chứa lysine, các vi khoáng chất và vitamin thiết yếu như kẽm, crom, selen, vitamin nhóm B,… giúp hỗ trợ hệ miễn dịch, tăng cường đề kháng để trẻ ít ốm vặt và ít gặp các vấn đề tiêu hóa.